Na praznik Začeća Svetog Jovana Preteče i Krstitelja Gospodnjeg – 6. oktobra 2026. godine, u Sabornoj crkvi u crmničkom selu Boljevići, Svetom liturgijom načalstvovao je jeromonah Nikon (Kokotović), iguman Manastira Svetog Nikole u Brčelima. Sasluživali su protojerej Jovan Plamenac, paroh barski i sveštenik Krsto Plamenac, paroh crmnički.
Čtecirao je Vukašin Pantelić iz Obrenovca, a za pjevnicom su odgovarale monahinje manastira iz Orahova i Dupila.
Nakon zaamvone molitve blagosiljani su slavski darovi, a potom je odslužen pomen upokojenima koji tu počivaju. Kolač i žito za Saborni hram prinijela je porodica Gorana Ukšanovića.
Po otpustu vjernom narodu je besjedio jeromonah Nikon, koji je podsjetio da pored začeća Gospoda našeg Isusa Hrista i Presvete Bogorodice, naša Sveta crkva još praznuje i začeće Svetog Jovana Krstitelja:
„Začeće Svetog Jovana je s jedne strane bio prirodni događaj – Sveti Jovan je začet, kao i sva druga djeca, prirodnim putem od svojih roditelja Zaharija i Jelisavete. Ali sa druge strane, njegovo začeće i ovaj događaj, koji ima izuzetan značaj za spasenje roda ljudskoga, jeste nadprirodni događaj i izraz jednog velikog čuda Božijeg jer su roditelji Svetog Jovana Preteče bili već dubokoj starosti, kao i roditelji Presvete Bogomajke, Sveti pravedni Joakim i Ana.“
Otac Nikon je istakao da iako se u starom Izrailju bezdjetnost smatrala velikom sramotom, odnosno Božijom kaznom, roditelji Svetog Jovana, starac Zaharije i Jelisaveta nisu zbog toga jadikovali i roptali, kao što to danas rade većina supružnika, već su se sa smirenjem molili Bogu i očekivali da ih Gospod blagoslovi:
„I tako je bilo, Gospod im je podario ne običnog sina, već onoga koji će biti preteča Spasitelja Gospoda našeg Isusa Hrista. Tako da je ovaj događaj začeća Svetog Jovana u stvari izraz jedne velike Božije milosti i Božijeg snishođenja prema rodu ljudskom, jer još prije svog rođenja, još dok je bio u utrobi svoje majke, dakle od svog začeća Sveti Jovan je bio određen, izabran od Boga da bude blagovjesnik dolaska Spasitelja našeg Isusa Hrista. On je pripremao ljude za dolazak Gospodnji.“
Dodavši da je on opominjao, izobličavao ljude zbog njihovih grijehova, iguman je podsjetio da je Sveti Jovan zbog toga i postradao od strane bezumnog cara Iroda, odnosno carice Irodijade.
„Sveti Jovan Krstitelj je prije svega bio propovjednik pokajanja i poznate su njegove riječi: Pokajte se jer se približilo Carstvo nebesko. On je još u utrobi svoje majke, Svete Jelisavete, bio ispunjen Duha Svetoga, tako da je prilikom susreta Svete Jelisavete sa Presvetom Bogorodicom, one su bile rođake, kao što čitamo u Svetom pismu, mali Jovan zaigrao u utrobi svoje majke. I ustima svoje majke, on u stvari pozdravlja Presvetu Bogorodicu riječima: Otkuda to da meni dođe mati Gospoda mojega. Mali Jovan igra u utrobi svoje majke i time u stvari prije svog rođenja, on proslavlja Gospoda, budućeg Spasitelja svijeta Isusa Hrista.“
Na kraju svog obraćanja, jeromonah Nikon (Kokotović), iguman Manastira Svetog Nikole u Brčelima, čestitao je svima praznik, a brojnim svečarima slavu.
Po pročitanim blagodarnim molitvama u porti hrama nastavljeno je zajedničarenje uz prigodno posluženje.
***
Saborna crkva Svetog Jovana i Svetog Nikole u Boljevićima današnji oblik je dobila 1872. godine. Prema dopisu prote Mila Plamenca, upućenom Zavodu za zaštitu spomenika kulture – Cetinje, Odboru za obnovu crkava postradalih od zemljotresa, 15. novembra 1979. godine, prvo je sagrađena Crkva Svetog Jovana Krstitelja, vjerovatno u 17. vijeku. Nju je zapalila Ćuprilićeva vojska 1714. godine, kada je i poharala veliki dio Crne Gore. Neposredno uz ovu crkvu, najvjerovatnije sredinom 19. vijeka, sagrađena je Crkva Svetog Nikole. Godine 1864. počela je dogradnja zapaljene Crkve Svetog Jovana Krstitelja, koja je završena 1872. godine, kada su ove dvije crkve spojene u jedinstvenu crkvu sa dva oltara.
Crkva je obnovljena 1892. godine prilogom vojvode Ilije Plamenca koji je ozidao i četvorougaoni zvonik, a selo Boljevići za učinjena dobrotvorstva, ponudilo je vojvodi Iliji da ogradi grobnicu, u Hramu Sv. Nikole, s desne strane na ulazu, gdje je i sahranjen 1916. godine.
Crkvu u Boljevićima je tokom vjekova posjetilo više znamenitih ličnosti, među kojima i tri patrijarha: Arsenije III Crnojević, Mojsije Rajović, Vasilije Brkić. Od mitropolita, pored Rufima Boljevića i Arsenija Plamenca (koji su bili iz Boljevića), u crkvu su – ostalo je zabilježeno – dolazili i bogoslužili: Petar I, Petar II, Mitrofan Ban, Gavrilo Dožić i Joanikije Lipovac. Od krunisanih glava, u boljevićku crkvu su dolazili: knjaz Danilo, kralj Nikola, Petar I Karađorđević, koji je nekoliko mjeseci boravio u Boljevićima, bugarski kralj Ferdinand, kao i dva ruska kneza Nikolaj i Petar, za vrijeme jubilarne proslave kralja Nikole 1910. godine.
Vesna Dević
